In maart van dit jaar schreven we er nog over: in vergelijking met andere landen loopt Nederland achter wat betreft haar nationaal beleid omtrent ontwikkeling en toepassing van Artificial Intelligence (AI). Waar landen als China, de VS en het Verenigd Koninkrijk de afgelopen jaren hun AI strategie hebben gepubliceerd, hield Nederland zich afzijdig, ondanks de voortdenderende revolutie van AI innovatie. In juli 2019 lijkt eindelijk de eerste stap te zijn gezet naar een nationale AI agenda, middels de vorming van een strategisch partnerschap. Dit samenwerkingsverband, bestaande uit NL Onderneemt!, het Ministerie van EZK, TNO, Topteam Dutch Digital Delta en de VSNU, zal gezamenlijk naar buiten treden als de Nederlandse AI Coalitie (NL AIC). De NL AIC moet gaan functioneren als dé katalysator van AI toepassingen in Nederland.

Van Coalitie naar concrete actie

De Coalitie is geen regelgevend orgaan, maar put zijn kracht uit een bundeling van sectoren en gebieden die proactief acteert om de mogelijkheden van AI maximaal te benutten. Het voorstel voor de NL AIC is de afgelopen maanden, bij zowel private als publieke partijen gepresenteerd. Inmiddels hebben meer dan 60 partijen aangegeven geïnteresseerd te zijn om deel te nemen aan de Coalitie. Met hun deelname committeren zij zich aan een actieve bijdrage, samenwerking en schaalvergroting op het gebied van AI en al haar toepassingen. Meer concreet heeft de Coalitie een actieplan opgesteld met een vijftal ´bouwstenen´ die moeten bijdragen aan een groei van kennis, expertise én resultaat op het gebied van AI in Nederland. Deze bouwstenen zijn:

  • beschikbaarheid van voldoende talent, inclusief om- en bijscholing;
  • toegankelijkheid van excellente research en innovatiekennis;
  • het delen van data;
  • het verkrijgen van maatschappelijke acceptatie door het betrekken van eindgebruikers, een inclusieve benadering en co-creatie ontwikkelen van ethische kaders;
  • het ondersteunen van AI gedreven startups en scale-ups in het aanboren en benutten van middelen, data en partners voor hun bedrijfsontwikkeling.

Alhoewel al deze actiepunten met elkaar verbonden zijn, is met name het laatste speerpunt interessant voor MKB-Nederland. In 2016 was slechts 11% van het wereldwijde durfkapitaal- en bedrijfsfinanciering geïnvesteerd in Europese bedrijven. Het aandeel van Amerikaanse (50%) en Chinese (39%) bedrijven was vele malen groter. Verder zijn slechts vier Europese bedrijven opgenomen in de top 100 wereldwijde AI-startups. Daarnaast kent Europa een weglek van AI-startups naar bijvoorbeeld de VS, wat ten koste gaat van de Europese innovatiekracht. Het mag duidelijk zijn dat er nog veel winst is te behalen voor Europese bedrijven. Nederland, dat een uitermate geschikt ecosysteem heeft voor het ondersteunen van verschillende sectoren, zal meer moeten investeren in een gezond startup klimaat voor bedrijven gericht op AI toepassingen. Een concreet actiepunt van de Coalitie is dan ook om in 2020 een nationaal groeikapitaal via venture capital fondsen beschikbaar te stellen om AI gedreven startups en scale-ups te faciliteren en stimuleren.

Presentatie in oktober

We zijn inmiddels het stadium gepasseerd waarin we ons afvragen of AI ons leven gaat veranderen. De manier waarop AI dit gaat doen en de vraag hoe we hier als land mee omgaan is tot nog toe een stuk lastiger te beantwoorden. Om te voorkomen dat Nederland toeschouwer wordt van de vooruitgang, in plaats van actieve deelnemer, is het uitermate belangrijk dat er op korte termijn een nationale AI strategie wordt geformuleerd met concrete doelstellingen en maatregelen. De ambitie is dat de NL AIC zichzelf in oktober 2019 presenteert. Alle inspanningen van de afgelopen, en komende tijd zullen erop gericht moeten zijn dat Nederlandse AI innovatie en toepassingen gestimuleerd, versterkt en verzekerd worden.